AKCİĞER KANSERİ

Akciğer kanseri tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de en sık görülen ve en ölümcül kanser türüdür. Akciğer kanserlerinin yaklaşık üçte ikisi tanı aldıklarında ileri evrededir. Çoğunlukla sessiz ilerler. Bazı hastalarda ise erken dönemde belirti verir. Bu belirtiler dikkate alındığında ve erken doktora başvurulduğunda tedavinin en etkili olduğu erken dönemde hastalık yakalanabilir. Akciğer kanserinin en sık belirtileri, öksürük, kanlı balgam, göğüs ağrısı, ses kısıklığı, nedeni bilinmeyen kilo kaybı, nefes darlığı, yeni ortaya çıkan hırıltı, tedavi güçlüğü yaşanan ve tekrarlayan zatürredir. Bu belirtiler dışında tek taraflı göz kapağı düşüklüğü, kolda uyuşma, ağrı, halsizlik, kas gücü kayıpları , baş ve boyun ödemi ile başvurabilirler. Tüm bu belirti ve bulgular tümörün yerleşim yerine ve büyüklüğüne bağlı değişiklik gösterebilir. Akciğer kanseri sıklıkla kemiklere, beyine ve böbrek üstü bezlerine sıçrar. Kemiklere sıçradığında ağrı ve travmadan bağımsız gelişen kırıklara neden olabilir. Beyinde gelişen metastazlarda ise epilepsi nöbetleri, kişilik değişiklikleri, görme kayıpları görülebilir. Tümörler lokal etkinin dışında yayıldıkları yerlerde ve salgıladıkları maddeler ile klasiyum ve sodyum gibi hayati önemi olan minerallerin metabolizmalarını bozarak bulantı, kusma, halsizlik, bilinç bulanıklığına neden olbilirler.

Öksürük bu belirtiler arasında en sık rastlanan yakınmadır. Üç haftadan uzun sürdüğünde veya mevcut öksürüğün şiddetlenip sıklığının arttığı durumlarda çok dikkatli olunmalıdır. Nefes borusunun içerisinde gelişen bir lezyon önce kuru öksürük olarak başlayıp büyüdükçe balgamlı öksürük ve kanlı öksürüğe dönüşebilir. Drenajı bozulan hava yolunun gerisinde zatürre gelişmesine, hırıltıya neden olabilir. Sigara içenlerin çoğunda öksürük görüldüğü için hastalar çoğunlukla önemsemez ancak günler içinde çıkarılan balgam miktarında artış , kanlı balgam, öksürürken duyulan solunum seslerinde kabalaşma özellikle sigara içen gruplarda çok önemlidir. Tümör nedeni ile gelişen öksürükte gece gündüz veya yemeklerle farklılık görülmez. Öksürük kesici ilaçlara da yanıtı çok azdır.

Akciğerlerin üst loblarında gelişen bir tümör ise sinirlere bası yaparak ses kısıklığına, göz kapağı düşüklüğüne, yüzde ve gövdenin üst kısmında ödeme neden olabilir. Tek taraflı göz kapağı düşüklüğü, göz bebeğinde çap farkı gelişmesi sinir zincirlerinin sessiz belirtisi olabilir. Ses kısıklığında, enfeksiyon veya reflü gibi nedeni olmayan hastalarda on günden uzun süren ses kısıklığında doktor muayenesi mutlaka önerilir.

Her kanser türünde olduğu gibi akciğer kanserinde erken tanı da hayat kurtarır. Sigara içenler, ailesinde kanser öyküsü bulunanlar, toksik maddelere maruz kalan meslek gruplarında çalışanların yıllık akciğer grafisi, 55 yaş üstü yüksek riskli gruplarda düşük doz tomografi ile tarama, nedeni açıklanamayan öksürük ve tekrarlayan zatürrelerde bronkoskopik inceleme önerilmektedir.